Một bệnh nhân 35 tuổi ở Lào Cai đã bị phát hiện sàn dây lợn dài tới 80 cm trong đại tràng, gây ra các triệu chứng khó chịu và giảm cân nhanh chóng.

Tiểu sử bệnh nhân và dấu hiệu lâm sàng

Bệnh nhân H.V.C., 35 tuổi, đến bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương vào ngày 8/1 với các triệu chứng bụng sôi, khó chịu, đặc biệt khi đói. Trong vòng hai tuần, anh giảm cân 2 kg dù ăn uống bình thường. Khi đi ngoài, bệnh nhân thường thấy những đoạn sợi trắng ngà giống sợi phở, một số dài tới 30 cm và có khả năng di chuyển.

Tiền sử ăn uống

H.V.C. có thói quen tiêu thụ thịt bò, thịt trâu, thịt lợn tái, rau sống, tiết canh và lòng lợn – những thực phẩm tăng nguy cơ nhiễm ký sinh trùng đường ruột.

Phát hiện qua nội soi đại tràng

Sau khi thực hiện nội soi đại tràng, đội ngũ y tế tại Trung tâm Nội soi tiêu hoá và Thăm dò chức năng phát hiện một đoạn sàn dây màu trắng ngà, dài hơn 80 cm đang di chuyển trong lòng đại tràng. Độ dài này cho thấy bệnh nhân đã nhiễm sàn từ lâu mà không có biểu hiện rõ ràng.

Sàn dây lợn là gì? Đặc điểm sinh học và lây truyền

Theo phó giáo sư Lê Trần Anh – Chuyên gia Nấm, ký sinh trùng, mẫu bệnh phẩm thu được là đoạn thân sàn, chưa xác định chính xác loài, nhưng dựa trên tiền sử và hình thái, bệnh nhân nghi ngờ nhiễm sàn dây lợn (Taenia solium).

Đường lây truyền chính

• Tiêu thụ ấu trùng sàn trong thịt lợn chưa nấu chín kỹ.
• Ăn thực phẩm sống, tái, như thịt lợn tươi, nem chua, tiết canh, rau sống không vệ sinh.
• Tự nhiễm qua tay không rửa sạch hoặc qua trào ngược dạ dày.

Biến chứng nguy hiểm

Ấu trùng sàn có thể xuyên qua thành ruột, di chuyển tới não, mắt, cơ, tạo thành nang. Khi xâm nhập hệ thần kinh trung ương, bệnh nhân có thể gặp đau đầu kéo dài, co giật, liệt, lú lẫn và thậm chí tử vong nếu không được điều trị kịp thời.

Phòng ngừa và điều trị hiệu quả

Để ngăn ngừa nhiễm sàn dây lợn, các chuyên gia y tế khuyến cáo:

1. Không sử dụng thịt lợn ốm hoặc chưa được nấu chín đầy đủ.
2. Đảm bảo thực phẩm được nấu ở nhiệt độ tối thiểu 75 °C trong ít nhất 5 phút, hoặc đun sôi trên 2 phút.
3. Tránh ăn thực phẩm sống, tái, như nem chua, tiết canh, rau sống không được rửa sạch.
4. Rửa tay kỹ bằng xà phòng sau khi đi vệ sinh, trước khi chế biến thực phẩm.
5. Kiểm tra định kỳ và điều trị dứt điểm khi phát hiện sàn trưởng thành trong ruột, đồng thời theo dõi định kỳ để ngăn ngừa lây lan cộng đồng.

Theo Bộ Y tế Việt Nam, việc thực hiện các biện pháp trên đã giảm tỷ lệ nhiễm sàn dây lợn xuống dưới 1 % trong các khu vực đô thị. Tuy nhiên, ở các vùng nông thôn, nguy cơ vẫn còn cao do thói quen ăn thực phẩm chưa nấu chín.

Kết luận

Trường hợp của bệnh nhân H.V.C. là lời nhắc nhở mạnh mẽ về nguy cơ nghiêm trọng của sàn dây lợn khi tiêu thụ thực phẩm sống hoặc chưa được nấu chín đúng cách. Đối với người dân, việc duy trì thói quen ăn uống an toàn và thực hiện kiểm tra y tế định kỳ là chìa khóa bảo vệ sức khỏe.

Bạn đã từng gặp trường hợp tương tự? Hãy chia sẻ kinh nghiệm và câu hỏi của mình trong phần bình luận để cộng đồng cùng học hỏi.