Ánh sáng ẩn trong cơ thể: Con người và sinh vật phát sáng khi sống

Linh — Thu, 15 Jan 2026 00:02:14 +0000

Những nhà khoa học Canada đã chứng minh rằng mọi sinh vật sống, kể cả con người, phát ra ánh sáng nhìn thấy được.

Cảm giác u ám khi một người qua đời có thể được giải thích bằng một hiện tượng vật lý: cơ thể phát ra một lượng photon cực yếu, hay còn gọi là Ultra‑weak Photon Emission (UPE). Nghiên cứu mới nhất từ Đại học Calgary và Hội đồng Nghiên cứu Quốc gia Canada, được công bố trên The Journal of Physical Chemistry Letters, đã cung cấp bằng chứng thực nghiệm cho hiện tượng này.

Hiện tượng phát xạ photon yếu (UPE) trong sinh vật

UPE là ánh sáng trong dải nhìn thấy, nhưng cường độ thấp đến mức mắt thường không phát hiện được. Nó xuất phát từ các phản ứng oxy hoá – khử trong tế bào, đặc biệt là khi tế bào bị stress do nhiệt, độc tố, nhiễm khuẩn hoặc thiếu dinh dưỡng.

Thí nghiệm trên chuột và thực vật

Trong thí nghiệm, bốn con chuột được gây tê cục bộ và đặt trong một buồng tối. Họ chụp ảnh trong một giờ khi chuột còn sống, sau đó thực hiện thủ tục an tử và chụp tiếp một giờ nữa. Kết quả cho thấy số photon phát ra giảm đáng kể ngay sau khi chuột chết.

Tiếp đó, nhóm nghiên cứu lặp lại quy trình trên lá cải xoong và cây ngũ gia bì. Khi các lá bị tổn thương vật lý hoặc hoá học, phần bị thương sáng hơn rõ rệt trong suốt 16 giờ chụp ảnh, khẳng định mối liên hệ giữa stress tế bào và UPE.

Bức ảnh so sánh sự phát sáng giữa các con chuột khi còn sống và đã chết. Theo các nhà nghiên cứu, hiện tượng này xảy ra ở mọi sinh vật sống, bao gồm con người – Ảnh: The Journal of Physical Chemistry Letters

Tiềm năng ứng dụng y tế

Những phát hiện này mở ra một hướng đi mới cho y học: đo lường ánh sáng yếu có thể trở thành chỉ số sinh học không xâm lấn, giúp chẩn đoán sớm các bệnh liên quan đến stress oxy hoá như ung thư, bệnh tim mạch hay bệnh thần kinh. Tuy nhiên, để đưa công nghệ này vào thực tiễn, cần:

Nghiên cứu chi tiết UPE ở người, xác định các mẫu ánh sáng đặc trưng cho từng bệnh.
Phát triển thiết bị cảm biến độ nhạy cao, có khả năng ghi nhận photon ở mức độ cực thấp.
Thực hiện các thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn để kiểm chứng độ tin cậy.

Những câu hỏi còn lại

Mặc dù đã có bằng chứng rõ ràng, chúng ta vẫn chưa biết liệu ánh sáng phát ra có thể được “đọc” thành thông tin y tế cụ thể như nhịp tim hay mức độ viêm. Các nhà khoa học đang tiếp tục nghiên cứu để hiểu sâu hơn cơ chế sinh hoá phía sau UPE và cách nó phản ánh tình trạng sức khỏe tổng thể.