Con đường đến trường của Giàng Thị May Sao, một cô học trò người Mông ở xã Tà Đùng, dài gần 80 km, không chỉ là một hành trình thể chất mà còn là cuộc chiến vượt qua cái nghèo, những định kiến và nỗi lo cơm áo để níu giữ ước mơ được đi học.
May Sao sinh ra trong một gia đình có 7 anh chị em, bố mẹ làm nông. Cái nghèo như bóng tối bao trùm cuộc sống gia đình em suốt nhiều năm. Mùa rẫy nối tiếp mùa rẫy, bố mẹ em quần quật từ sáng sớm đến tối muộn nhưng thu nhập bấp bênh, khiến cuộc sống gia đình lúc nào cũng thiếu thốn.
Để tiếp tục đi học, May Sao phải xuống trung tâm ở trọ. Căn phòng trọ nhỏ chật chội, chi phí sinh hoạt eo hẹp, mọi thứ đều phải tính toán kỹ càng. Em gái của May Sao, Giàng Thị Giương, cũng theo chị xuống học lớp 12 tại trung tâm. Hai chị em nương tựa, động viên nhau học tốt. Cuối tuần, các em lại bắt xe trở về bản, giúp bố mẹ làm nương, chăm sóc các em nhỏ, rồi tối muộn mới tranh thủ ngồi vào bàn học.
Ở bản, nhiều con gái đến tuổi như May Sao thường nghỉ học sớm, lập gia đình và quanh quẩn với công việc nhà. Nhưng May Sao đã nhìn thấy trước con đường đó và quyết tâm không bước theo. “Em muốn đi học để biết chữ, biết tiếng Kinh, có kiến thức để thoát khỏi cái nghèo, để cuộc sống của mình và gia đình tốt hơn”, May Sao chia sẻ.
Khi chuẩn bị vào cấp 3, trước gánh nặng chi phí, gia đình từng tính chuyện cho em nghỉ học. Nhưng May Sao không cam chịu, tự làm hồ sơ đăng ký nhập học. Quyết định đó không chỉ giúp em giữ được ước mơ học tập mà còn mở ra một tương lai tươi sáng.
Những năm học tại trung tâm, May Sao luôn nỗ lực hết mình. Ngoài giờ học trên lớp, em tự tìm tài liệu, tự học thêm. Thành quả là năm lớp 10, em đạt học sinh khá, năm lớp 11 đạt học sinh giỏi. Em cũng là một trong những tấm gương hiếu học tiêu biểu được Hội Khuyến học tỉnh tuyên dương, khen thưởng.
Không chỉ học tốt, May Sao còn tích cực tham gia các hoạt động phong trào, công tác xã hội. Em là cầu nối nhiệt tình giữa các đoàn thiện nguyện với bà con trong bản, giúp kết nối những tấm lòng thiện nguyện. “Em may mắn hơn nhiều bạn vì biết chữ, biết tiếng Kinh. Em muốn giúp các em nhỏ, giúp bà con hiểu và biết được nhiều điều hơn”, May Sao nói.
Cô Phạm Thị Lý – giáo viên chủ nhiệm nhận xét: “May Sao rất thông minh, nhanh nhẹn, có ý thức và tinh thần trách nhiệm cao. Dù hoàn cảnh khó khăn, em luôn lạc quan, nỗ lực vươn lên trong học tập và hoạt động phong trào. Em là tấm gương sáng cho nhiều học sinh vùng đồng bào dân tộc thiểu số”.
Giấc mơ của May Sao là trở thành cô giáo tiểu học. Em muốn quay về bản, dạy chữ cho những đứa trẻ giống như mình ngày trước. Thế nhưng, ước mơ ấy vẫn đang đứng trước không ít nỗi lo. Đại học đồng nghĩa với chi phí cao hơn, trong khi gia đình em còn nhiều đứa em đang tuổi ăn học. “Em sợ bố mẹ không kham nổi, sợ ước mơ của mình lại phải dừng giữa chừng”, May Sao nói, giọng chùng xuống.
Con đường đến trường của May Sao ngày trước gập ghềnh bởi những lối đất dốc trơn trượt. Hôm nay, con đường ấy vẫn còn chông chênh bởi nỗi lo tiền học, tiền trọ, tiền ăn. Nhưng khác với trước kia, trên hành trình ấy đã có niềm tin, có khát vọng và có một cô gái nhỏ chưa bao giờ cho phép mình bỏ cuộc. Và chừng nào May Sao còn bước tiếp, chừng ấy con đường đến trường vẫn còn mở ra, không chỉ cho riêng em, mà còn cho những ước mơ đang lặng lẽ lớn lên giữa đại ngàn Tà Đùng.