Nội dung chính
Việc phát triển ngành công nghiệp đất hiếm là chìa khóa để Việt Nam đạt được tự chủ chiến lược trong lĩnh vực công nghệ cao. Vào sáng ngày 17/1, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã chủ trì cuộc họp Thường trực Chính phủ, bàn về việc xây dựng Chiến lược quốc gia về đất hiếm và các cơ chế tháo gỡ khó khăn cho các dự án chuyển tiếp.
Bối cảnh và mục tiêu của chiến lược
Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang có những biến động mạnh, đất hiếm – nguyên liệu then chốt cho các ngành công nghệ cao như năng lượng sạch, điện tử và quốc phòng – trở thành tài sản chiến lược. Chính phủ nhận thấy cần có một khung pháp lý và chính sách toàn diện để:
- Đảm bảo nguồn cung ổn định, giảm phụ thuộc nhập khẩu.
- Thúc đẩy công nghiệp chế biến sâu, nâng giá trị gia tăng nội địa.
- Khuyến khích chuyển giao và sở hữu công nghệ tiên tiến.
Nhiệm vụ và giải pháp trọng điểm
Thủ tướng đã đề ra ba trụ cột chính:
- Hoàn thiện thể chế và chính sách: Xây dựng khung pháp lý ưu đãi cho việc khai thác, chế biến và xuất khẩu đất hiếm, đồng thời ưu tiên các dự án chế biến sâu.
- Huy động nguồn lực đa dạng: Kết hợp ngân sách nhà nước, nguồn vốn công‑tư và đầu tư tư nhân, đồng thời tạo cơ chế thu hút vốn nước ngoài trong khuôn khổ an toàn quốc gia.
- Phát triển hạ tầng và công nghệ: Đầu tư các khu công nghiệp, nhà máy thử nghiệm và trung tâm nghiên cứu chuyển giao công nghệ, đồng thời áp dụng chuyển đổi số để quản trị thông minh chuỗi cung ứng.
Vai trò của các bộ, ngành và cơ chế tháo gỡ khó khăn
Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cùng các bộ, ngành liên quan, được giao nhiệm vụ tổng hợp ý kiến, hoàn thiện dự thảo chiến lược và các văn bản pháp lý liên quan. Đối với các dự án BT chuyển tiếp, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính và các cơ quan có thẩm quyền rút ngắn thủ tục, ban hành nghị quyết nhanh chóng, đồng thời thiết lập cơ chế giám sát và thanh tra chặt chẽ để giảm rủi ro pháp lý.
Nguyên tắc “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm” sẽ được áp dụng để tăng tính linh hoạt và hiệu quả trong việc xử lý các vướng mắc thực tiễn.
Kỳ vọng và bước tiếp theo
Trong 12‑24 tháng tới, các dự án thí điểm sẽ được triển khai tại các khu công nghiệp trọng điểm, với mục tiêu đạt ít nhất 30% khả năng chế biến sâu nội địa. Đồng thời, Chính phủ sẽ công bố bộ chỉ tiêu đầu tư công‑tư và các ưu đãi thuế cho doanh nghiệp trong chuỗi giá trị đất hiếm.
Những biện pháp này không chỉ nâng cao năng lực cạnh tranh của Việt Nam trên trường quốc tế mà còn tạo ra hàng ngàn việc làm chất lượng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.
Bạn có quan điểm gì về việc phát triển ngành công nghiệp đất hiếm? Hãy chia sẻ ý kiến của mình và theo dõi các cập nhật mới nhất từ Chính phủ.