Nội dung chính
Những đồng ruộng ở nhiều xã Nghệ An đang biến thành những bãi cỏ vàng úa do thuốc diệt cỏ “cháy”, đặt ra nguy cơ nghiêm trọng cho môi trường và sức khỏe người dân.
Hiện trạng bờ ruộng vàng úa trên địa bàn Nghệ An
Vào đầu năm 2026, khi nông dân chuẩn bị vụ mùa mới, hình ảnh các bờ ruộng khô vàng, cỏ héo rủi loang lổ đã xuất hiện khắp các xã. Ở xã Hưng Nguyên Nam, những mảng cỏ khô vàng, đen cháy dập dờn trên các thửa ruộng đang được cày ải, gây mất mỹ quan và lo ngại về ô nhiễm nguồn nước.
Nguyên nhân: Lạm dụng thuốc diệt cỏ hóa học
Thuốc diệt cỏ chứa các hoạt chất độc hại (Glyphosate, Paraquat, 2,4‑D…) đang được phun trên diện rộng vì lợi thế “nhanh – gọn – rẻ”. Ở Hưng Nguyên Nam, bà Nguyễn Thị Tâm cho biết: “Phun thuốc thì nhanh, đỡ công, bờ ruộng lại sạch”. Khi giá thuê nhân công tăng, người nông dân càng ưu tiên phương pháp này thay vì cắt cỏ bằng máy hoặc tay.
Hậu quả môi trường và sức khỏe cộng đồng
Hoạt chất dư thừa thấm sâu vào đất, chảy vào ao hồ, sông suối, gây suy giảm sinh thái nước và ảnh hưởng đến các loài thủy sinh. Theo Bộ Nông nghiệp, 30% các khu vực có dùng thuốc cấm có nguy cơ giảm năng suất nông nghiệp đến 15% trong vòng 3 năm.
Người dân cũng bày tỏ lo ngại: “Cỏ chết cháy mà khiếp sợ, ngấm vào sức khỏe con người không biết thế nào” – anh Trần Văn Tuấn, nông dân địa phương.
Biện pháp quản lý và khuyến nghị của nhà nước
Theo Quyết định 2024/2025, các chất Glyphosate, Paraquat, 2,4‑D, 2,4,5‑T đã bị cấm hoàn toàn. Tuy nhiên, thị trường vẫn tồn tại kênh buôn bán bất hợp pháp. Để ngăn chặn, cơ quan chức năng đang tăng cường kiểm tra, xử phạt nghiêm khắc.
Chính quyền địa phương cũng đã đưa ra chuỗi biện pháp thay thế: phát quang, cắt cỏ thủ công hoặc bằng máy, lật đất sớm để phơi ải, áp dụng canh tác luân canh và hợp tác xã nông nghiệp để giảm chi phí.
Cách người dân giảm rủi ro khi phải dùng thuốc bảo vệ thực vật
Người nông dân được nhắc nhở tuân thủ “4 đúng”: đúng loại thuốc (chỉ dùng những loại nằm trong danh mục được phép), đúng liều lượng, đúng thời điểm và đúng biện pháp bảo hộ (đội áo, khẩu trang, găng tay). Ngoài ra, bao bì thuốc phải thu gom, xử lý đúng nơi quy định để tránh ô nhiễm môi trường.
Trên các kênh mạng xã hội và loa phát thanh của xã, các thông tin cảnh báo được lan tỏa rộng rãi, kêu gọi cộng đồng không dùng thuốc diệt cỏ “cháy”.
Những biện pháp trên không chỉ bảo vệ môi trường mà còn giảm thiểu nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng, đồng thời duy trì năng suất nông nghiệp bền vững.
Hãy chia sẻ thông tin này để mọi người cùng nâng cao nhận thức và bảo vệ đồng ruộng, nguồn nước và sức khỏe của chúng ta.